تعریف تفکر خلاق
تفکر خلاق مهارتی است که شخص از تلفیق مهارتهای حل مسائل و تصمیمگیری از افکار یا روابط نو برخوردار میشود و قدرت کشف و انتخاب راهحلهای جدید را پیدا میکند.
راهکارها
- اطلاعات و تجارب خود را در موقعیتهای مختلف گسترش دهیم.
- از دیگران و کودکان سوالهایی را بپرسیم که پاسخهای متعدد داشته باشد.
- اگر سوالهای غیر معمول از سوی دیگران مطرح میشود، سعی کنیم تا با همکاری خودشان پاسخهای جدید و نو را کشف کنیم.
- رفتارها و الگوهای افراد خلاق مثل ابوعلی سینا، دکتر حسابی و … را سرمشق زندگی قرار دهیم.
- از فنون ویژه تفکر خلاق مانند “بارش فکری” به خوبی استفاده کنیم. (حمله ذهنی به یک موضوع را بارش فکری میگویند).
- تصورات ذهن خود و دیگران را تقویت کنیم، زیرا تصویرسازی کمک میکند تا اطلاعات در حافظه بلند مدت بیشتر ذخیره شوند، برای مثال اگر فرزندمان داستانی از دایناسورها را میخواند، از او بخواهیم تصور کند که میان جنگل قرار دارد، به صدای آنان گوش دهد، بزرگی جثهاش را در نظر بگیرد، صدای پای آنان را بشنود و …
- هر چه را که میخوانیم، میبینیم، و میشنویم، مهمترین نکات آن را یادداشت کنیم.
- هر فکر جدیدی که به ذهن ما میرسد، بنویسیم.
- بازیهای فکری، ساخت اشیاء با گِل، مجسمهسازی، نقاشی و داستاننویسی موجب شکوفایی ذهن و خلاقیت میشود.
- اجازه دهیم هر سوالی را از ما بپرسند و سوالات آنها را جدی بگیریم.
- طرح سوالهای باز و تکمیل جملات و داستانهای ناتمام در رشد تفکر خلاق موثر است.
- به عقاید دیگران احترام بگذاریم و اجازه دهیم که تا حد ممکن کارهایشان را با ذوق و سلیقه خود انجام دهند.
- ابتکار و تخیل را باور داشته باشیم تا زمینه بروز فعالیتهای خلاق در جامعه فراهم شود.
- سعی کنیم پاسخهای ما در مقابل سوالات دیگران به گونهای باشد که او را به سوالهای جدیدتری هدایت کنیم.
- فرصت ابتکار و نوآوری را در خانواده و مدرسه و محل کار به دیگران بدهیم.
- از موقعیتهایی مانند مسافرت، بازدید از موزهها و رفتن به مکانهای تفریحی و فرهنگی برای آموزش تفکر خلاق استفاده کنیم.
- احساس امنیت، شادی و آرامش از عوامل شکوفایی تفکر خلاق است، آن عوامل را از خود و دیگران دریغ نکنیم.
- هوش، استعداد، مهارت و تلاش جدی، بخشی از عوامل رشد خلاقیت به شمار میرود، اما ضروری است به ایجاد انگیزه نیز توجه ویژهای داشته باشیم.
- توانایی دیگران حتی کودکان را بپذیریم و باور داشته باشیم که هر فرد موجودی منحصر به فرد است و مثل و مانندی ندارد.
- وقتی کار و فکر جدید و خلاقانهای را از دیگران مشاهده کردیم، با تشویق، خوشحالی و شادی خود را ابراز کنیم.
منبع: روزنامه اطلاعات – طاهره شکرچی – کارشناس مدیریت آموزشی
